Kantelen in de praktijk

Kantelen in de praktijk

‘O, kántelen! Ik dacht dat jullie iets met kantélen wilden doen! Ik vroeg me al af wat zo’n bedrijf nu met kasteelmuren had!’

Deze onverwachte uitspraak van een mogelijk nieuwe deelnemer in de bijzondere, dynamische, inspirerende en ook exquise groep van ronde-tafel-denkers, die wij als Buro Noorderlingen op 30 maart van dit jaar mochten begroeten bij een heerlijk diner in de Jufferen Lunsingh te Westervelde, had zeker iets dat tot nadenken dwong: hoe gemakkelijk is het eigenlijk, dat kantelen?


Na een veelbelovend congres in november 2015 met het thema ‘Kantelen in organisaties’ wilden wij met deze netwerkbijeenkomst, waarbij inhoud en casuïstiek gecombineerd werden met lekker eten en elkaar ontmoeten, verder verkennen wat daadwerkelijke omwenteling nu eigenlijk in de praktijk betekent. En waarom je het überhaupt zou doen. Sommigen ervaren de weerstand in hun organisatie inderdaad als die van kantélen; zware kasteelmuren die je niet zomaar omver blaast, maar die je slechts brokje voor brokje afbreekt. Tenzij je natuurlijk beschikt over een katapult van respectabele omvang en niet terugschrikt voor de rigoureuze aanval om je doel te bereiken. Voor de korte termijn beslist efficiënt, hoe echter de uitwerking op de lange termijn zal zijn is nog wel een puntje.
Maar nogmaals: waarom zou je het doen? Wat drijft een mens tot verandering, en dan ook nog een verandering die alles compleet op zijn kop stelt? Want dat is waar het bij kantelen om draait.
Als je helemaal niets met wervelende omwentelingen hebt, en ook geen enkele reden kunt verzinnen waarom je jezelf en je medewerkers in een dergelijk spannend avontuur zonder zicht op een gegarandeerd goed einde zou moeten storten, dan kon je altijd nog met het doel een fantastisch etentje tegemoet te gaan aan tafel komen zitten bij de gezelligste mensen van het noorden.
Maar zelfs de zwaarste kasteelmuurbouwer kon zich gaandeweg de avond niet meer voorstellen ooit aan het fenomeen kantelen te hebben getwijfeld.
Waarom kantelen? Heel simpel: omdat we allemaal een maatschappelijke missie hebben. Omdat we, zoals we daar als beleidsmakers en beslissers zaten, een grote verantwoordelijkheid hebben. Omdat we niet meer willen dat de doelstellingen en de missie en visie van een organisatie op de loop gaan met zichzelf: de vraag moet altijd zijn wat de mensen die van welke organisatie dan ook afhankelijk zijn, eraan hebben.
We hebben een rol in deze snel veranderende samenleving, en wel die van de verbetering, de vernieuwing en de socialisering. Dat bleek zeer zeker uit de vele mooie voorbeelden die aan de tafels werden gedeeld. Het vuur van vernieuwingsdrang en inspiratie, de verontwaardiging over de huidige misstanden en de dynamiek van het vooruitspringend gedachtengoed spetterden over de tafels.
Het was een bijeenkomst die tot zowel actie als bezinning dreef. Die liet nadenken en tot geestdrift bracht. Die de kern van het wezen raakte: kanteling omwille van het grote geheel en het individu daarin.
Opdat we de mens nooit vergeten – de mens die kwetsbaar is en op ons rekent. De mens die het zelf niet kan, omdat hij afhankelijk is of een ondergeschikte positie heeft. De mens die het zelf niet (meer) weet, omdat het allemaal zo complex geworden is.
Omdat wij de beslissers zijn, de beleidsdragers en de verantwoordelijken. Kantelen is geen keuze, maar een levenshouding.
‘Dank voor dit mooie cadeau’, zei één van de deelnemers aan het einde van de avond. En zo hebben wij het ook ervaren: het was een geschenk om dit met elkaar te delen en we gaan zeer zeker op dit pad verder.
Kantelen: je doet alles gewoon net even anders of op compleet nieuwe wijze. Sommige veranderingen hoeven maar heel klein te zijn om een grote impact te hebben. Dat moet toch geen probleem zijn? En als iedereen dat nu doet hebben we binnen no time een volkomen andere en nieuwe maatschappij, met kantélen die houvast geven zonder beperkend en afstotend te zijn.
Aan de noordelijke netwerkgroep zal het niet liggen!

Leonie Wagenaar, Buro Noorderlingen